Anky Romeijnders

In onze zoektocht naar vrouwelijke bestuurders en rolmodellen, waar we ook zochten naar een grotere diversiteit bij raden van toezicht en binnen besturen, zijn wij op zoek gegaan in ons eigen netwerk. Eén van de vrouwen die door ons als rolmodel wordt gezien, is Anky Romeijnders.
Anky is momenteel lid College van Bestuur (CvB) van Albeda, een grote onderwijsinstelling voor MBO-onderwijs met de portefeuilles onderwijs, kwaliteit en innovatie.

Wie is de mens Anky?

“Ik ben een ‘mensen mens’. Ik heb interesse in mensen en processen, daarbij is het voor mij belangrijk dat het onderling contact tot iets leidt. Mensen boeien me; ik ben oprecht geïnteresseerd in ze. Ik heb altijd mensen om me heen, heb een grote passie voor onderwijs, dat natuurlijk ook belangrijk is als eindverantwoordelijke van een onderwijsinstelling.”

Anky is getrouwd en heeft 2 kinderen die inmiddels al op zichzelf wonen.

Wat was je eerste CvB functie?

“Mijn huidige functie is mijn eerste functie als lid van het college van bestuur. De Raad van Toezicht (RvT) heeft mij in eerste instantie gevraagd om aan te treden als interim.”

Vrouwelijke bestuurders

De vorige leden van het college van bestuur waren beiden vrouwen. Toen ik werd gevraagd was er één net vertrokken en de ander ging weg. De RvT was op zoek naar iemand die snel en tijdelijk de plek kon invullen en die verbinding met de organisatie had, op de hoogte was van de processen, een onderwijs achtergrond had en senioriteit. Met name de verbinding met de organisatie was belangrijk. Vanuit mijn eigen perspectief had ik niet bedacht om hier terecht te komen. Ergens had ik nog de ambitie om terug te gaan naar mijn ‘oude’ functie als branchedirecteur na mijn interim-periode. Uiteindelijk heb ik in een gesprek met de RvT aangegeven dat ik beschikbaar wilde blijven voor het CvB. Ik had commitment van mijn collega’s en dat was fijn. Later volgde de sollicitatieprocedure en werd ik benoemd tot lid College van Bestuur.”

Heb je een voorbeeld gehad?

“De vorige bestuurder bij Albeda, destijds mijn leidinggevende, vond ik een goed voorbeeld. Zij kende haar dossiers goed, was strategisch en een goede netwerker. Door de jaren heen heb ik ook voorbeelden gezien van hoe ik het níet wilde. Daar heb ik rekening mee gehouden en uiteindelijk ook van geleerd.”

Is toezicht veranderd de afgelopen jaren?

“Toezicht wil een meer strategisch partner zijn. Voorheen was toezicht vooral financieel gedreven in het kijken naar het onderwijs. Toezichthouders zijn afhankelijk van de informatie die ze van de besturen ontvangen. Ik zie daar een kentering in. Leden van de RvT bezoeken de onderwijslocaties om zichzelf op de hoogte te stellen van de onderwijssituatie, spreken met ondernemingsraden, studentenraden, directies en andere medewerkers.”

Is dat een voordeel?

“Daar de RvT strategisch partner wil zijn, dienen zij kritische vragen te kunnen stellen. Ik ervaar dat we op een goede manier met elkaar in gesprek zijn in de wetenschap dat je als bestuur andere tools nodig hebt dan als toezichthouder.”

Welke functies vervul je nog meer?

“Ik ben bestuurslid van Rotterdam Vakmanstad, een organisatie die op basisscholen in Rotterdam Zuid een programma aanbiedt om kinderen te laten excelleren en kansen te bieden. En ik ben lid van de raad van toezicht van The Dutch Alliance. Zij zetten zich in voor de internationalisering van het MBO-onderwijs. Daarnaast ben ik lid van de Cliëntenraad van Internos Thuiszorg.”

Hoe typeer jij jezelf als bestuurder?

“Transparantie is voor mij belangrijk. Het hebben van een verborgen agenda past absoluut niet bij mij. Ik wil authentiek zijn en niet iets doen omdat het moet en ik ben een verbinder zowel in-als extern.

Is er een Governance Code voor het MBO?

“Ja, een omvangrijke.  Zo hebben we bijvoorbeeld een maximale zittingsduur van twee keer vier jaar afgesproken voor de bestuurders, RvT-leden en commissies.

Daarnaast wordt er een verhouding van 50/50 mannen en vrouwen voor de RvT-posities nagestreefd. Ook qua leeftijd is er diversiteit binnen de RvT.

Bij de andere besturen waar ik deel van uitmaak is geen Governance Code van toepassing. Daar toetsen en evalueren we hoe de organisatie en de directie functioneert.”

Vindt er een jaarlijks een gesprek plaats tussen de RvT en het College van Bestuur?

“Ja, twee keer per jaar wordt een remuneratiegesprek gevoerd. In dat gesprek wordt niet alleen geëvalueerd, maar kijken we ook naar de toekomst.”

Wat voor ontwikkelingen zie jij voor de toekomst?

“Als het gaat om Albeda zie ik meer verbinding met het bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen. Onderwijs moet inspirerend zijn en aansluiten op de vraag van de markt. We kijken naar onze eigen portfolio en een leven lang ontwikkelen. Er zal een enorme diversiteit aan onderwijsvormen ontstaan, meer en meer gekoppeld aan de praktijkplaats.

Expertise delen is een kracht van een grote instelling als de onze. Wij zoeken verbindingen tussen de opleidingen onderling: zorg en ICT, vitaliteit en welzijn, facilitair en ICT en zetten fors in op voortijdig schoolverlaten. Dat werpt zijn vruchten af, want dat neemt af.

Goed onderwijsondersteunend personeel is nog altijd een uitdaging. Een mogelijkheid voor de toekomst is de hybride docent; personen die én lesgeven én in een andere organisatie werken en met één been in de praktijk staan. Netwerken in en buiten de school wordt steeds belangrijker en studenten zijn veel meer een gesprekspartner geworden.”

Is diversiteit belangrijk in het bestuur?

“Ja, dat is belangrijk. In het samenwerken met de collega’s hebben we allen een andere insteek. Dat vult aan. Diversiteit gaat ook over multiculturele diversiteit en de verhouding man/vrouw. Op het niveau van onderwijsleider begint nu meer diversiteit te komen, op directieniveau verdient dit aandacht.

Wanneer we als bestuur met elkaar spreken bijvoorbeeld over het betreden van nieuwe markten of onderwijsvormen zijn er verschillende perspectieven van kijken en handelen.”

Hoe leef je de gedragscode na?

Naleven gedragscode

In de afgelopen maanden hebben we ons verbaasd over een aantal publicaties waarin werd gemeld dat (culturele) organisaties zich aan de Governance Code Cultuur (GCC) hielden. Uit deze stukken werd dan niet of onvoldoende duidelijk dat de RvT een kritische houding had aangenomen. Naar onze mening is het naleven van een governance code meer dan het afvinken van een lijst. Vraag die dus over blijft: hoe leef je de gedragscode dan werkelijk na?

Afvinklijst

In een van de genoemde publicaties werd aan de hand van een checklist onderzocht of de organisatie zich aan de governance code hield. Dat werd gecheckt aan de hand van onder andere de volgende vragen:

  • Is er een RvT?
  • Is er een rooster van aftreden?
  • Is de RvT als orgaan benoemd in de statuten van de organisatie?
  • Is er een directiereglement?

Pas toe of leg uit

In de GCC wordt een heel belangrijk principe benoemd nl. “pas toe of leg uit”. Dit principe houdt in dat iedere organisatie de keuze heeft om een bepaalde regel toe te passen of niet. En als ze dat niet doet, dan is het de bedoeling dat wordt uitgelegd waarom niet.

Eigen verantwoordelijkheid

Een zog. normatief kader is wat de Governance Code Cultuur biedt voor goed bestuur en toezicht. Verantwoordelijk bestuurders en toezichthouders laten daarmee aan de buitenwereld zien wat de gangbare standaarden zijn voor goed bestuur. De code komt op geen enkele manier in de plaats van de eigen verantwoordelijkheid en kritische reflectie binnen organisaties. De code beoogt juist om naast het normatieve kader de kritische reflectie binnen en tussen bestuur en toezicht te stimuleren.

Relatie met de buitenwereld

De GCC heeft tot doel ook de relatie met de ‘buitenwereld’ te versterken. Daarom is het zaak publiek, financiers en stakeholders te informeren of en vooral hoe de code wordt toegepast.

Bewust omgaan met de code

De governance code is een instrument voor goed bestuur en toezicht. De code omvat het gehele besturingsproces: beleid, uitvoering, toezicht en verantwoording. De code helpt bestuurders en toezichthouders bewust te reflecteren op de vraag: ‘Hoe doen we het eigenlijk?’ en ‘Waarom doen we het zo?’. Het gaat er dus niet om of alle regels kunnen worden afgevinkt, maar of er sprake is van bewust handelen.

 

<a href=”http://www.freepik.com”>Designed by D3Images / Freepik</a>

Ken jij de functies en rollen van de Raad van Toezicht?

Functies en rollen
Designed by creativeart / Freepik

Ken jij de functies en rollen van de Raad van Toezicht?

In de afgelopen weken is ons in diverse vacatureteksten voor nieuwe toezichthouders duidelijk geworden dat er weinig of niet wordt stilgestaan bij de functies en rollen die een nieuw lid gaat vervullen. Als niemand weet waar hij/zij van is, dan is iedereen overal van. En dat kan wel eens heel erg vervelende situaties opleveren.

Continue reading “Ken jij de functies en rollen van de Raad van Toezicht?”

Vrouwen aan boord!

Vrouwen aan boord!

Deze maand werd op het Harvard Law School Forum on Corporate Governance and Financial Regulation een artikel gepubliceerd dat onze aandacht ving. Het artikel ging over de Governance Advances wat wij voor het gemak vertalen met de term bestuursvooruitgang. En met name op het gebied van vrouwen en hun positie in bestuursland waren wat bijzondere zaken te ontdekken.

Continue reading “Vrouwen aan boord!”

De rol van de Secretaris

Designed by Freepik

De functie van secretaris is binnen een bestuur en Raad van Toezicht een belangrijke functie. Meestal is zij of hij verantwoordelijk voor de verslaglegging van de besluiten die genomen zijn tijdens de vergadering.

Veelheid aan taken

Veelal doet een secretaris meer. Continue reading “De rol van de Secretaris”

Irma Heuft

Interview Irma Heuft

In onze zoektocht naar rolmodellen voor een grotere diversiteit in besturen en bij raden van toezicht, zijn wij op zoek gegaan in ons eigen netwerk. Een van de mensen die door ons als rolmodel wordt gezien, is Irma Heuft. Vandaag heeft Irma (52), eigenaar van IRMAkracht, tijd gevonden om met ons te praten over haar ervaringen als bestuurder. We ontmoeten Irma bij Hotel Van der Valk in Ridderkerk.

De quote van Irma: ” Wat er op je pad komt kun je niet regisseren, maar hoe je er mee omgaat wel.”

Wie is Irma?

“Ik ben alleenstaand en moeder van twee prachtige zoons van 17 en 19. Ik heb Gezondheidswetenschappen gestudeerd in Maastricht.

In het gezin waar ik uit kom, was het niet gebruikelijk om als vrouw een bestuursfunctie te hebben.
Ik heb wel altijd de behoefte gehad om verantwoordelijk te zijn, de leiding te nemen. Ik vond mijn werk als manager dan ook geweldig. Maar die functie beperkt je ook tot het uitvoeren van je taken. Ik zocht naar een hoger gelegen doel. De wereld was voor mij  groter dan alleen mijn functie. Van een goede collega kreeg het advies om verder te kijken in diverse besturen. Dat was rond eind jaren ’90.”

“Ik ben op enig moment aangehaakt bij een vrouwennetwerk. Daarbij werden diners gehouden in Zeist in Hotel Restaurant ‘Oud London’. Het netwerk bestond uit zeer succesvolle zakenvrouwen en dames die veel bereikt hadden. Voor mijn gevoel was er een groot verschil tussen hun wereld (die van de geslaagde vrouwen) en de mijne (de vrouw die ambitie heeft). Ik zocht een ingang om in een bestuur of RvT terecht te komen en ik hoopte dat ik via een dergelijk netwerk op zo’n plek terecht kon komen.”

Waarom waren die dames volgens jou zo succesvol?

“Zo zagen ze er uit; ze reden in dure auto’s, vertelden verhalen over grote opdrachten. Die wereld kende ik niet. Ik vroeg me ook af of ik dát nou wel wilde. Een keer of 2 of 3 ben ik er naar toe geweest en daarna niet meer. Het klikte onvoldoende, ik heb het met ze gedeeld en ben niet meer gegaan.”

“Toen kwam ik te werken bij Opmaat en werd daar uiteindelijk directeur. Vanaf dat moment ben ik meer en bewuster omgegaan met mijn vraag om bestuurder te worden. Ik heb er toen met een adviesbureau over gesproken. Want de vraag die me bezig hield was: wat moet ik nou doen om op een bestuurdersplek te komen? Toen was ik halverwege de 40.”

Advies

“De (mannelijke) consultant van dat adviesbureau zei tegen mij: “Jij hebt 2 nadelen. Je bent een vrouw en je zit niet in het ‘old boys network’.” Aan dat eerste nadeel kan ik niet zoveel doen en gelukkig weet ik in de tussentijd dat ik me daar ook niets van hoef aan te trekken.
Die ‘old boys’-netwerken zochten inmiddels wel naar nieuwe, jonge mensen om bestuursposities te vervullen. Ik heb me toen ingeschreven bij bureaus om die stap te maken. Ik had een duidelijk doel: ik wil een eindverantwoordelijke functie. En bij voorkeur in de zorg want dat kende ik goed. Tot nu toe is het niet gelukt om op zo’n positie terecht te komen. Er was altijd wel iets dat ik nog nooit had gedaan (zoals omgaan met een Raad van Toezicht) en dus reden om mij niet aan te stellen als bestuurder.

Op een gegeven moment ben ik gestopt met zoeken. Als het voor mij bedoeld is, dan komt het wel op mijn pad.

In 2014 heb mijn eigen bedrijf opgericht; IRMAkracht. Hiermee help ik (politieke)bestuurders in het jeugddomein complexe problemen te doorgronden en op te lossen, zodat elk kind veilig en gezond opgroeit.

Wie is Irma als bestuurder?

“Inmiddels heb ik mijn ervaring wel opgedaan in vrijwilligersstichtingen waaronder  de Wereldwinkel in Barendrecht. Ook ben ik voorzitter geweest van de Stichting Downsyndroom Team Drechtsteden.

Op dit moment zit ik in het bestuur van een ondernemersvereniging. Dat is geen stevige bestuurspositie maar iemand moet de vereniging runnen. Ik ben er wel bewust in gestapt en schuw  ook hier de moeilijke onderwerpen niet. Ik hou ervan de leiding te nemen en op zoek te gaan naar het hoger gelegen doel: wat moet het resultaat zijn voor onze leden? Zijn we nog op de goede weg? Dat soort zaken.

Ik neem mijn positie in een bestuur, welk bestuur dan ook, heel serieus. Je denkt mee, bent voorbereid, doet wat er nodig is. Je hebt vaste taken en je hebt daar nog extra taken bij. En de meer brutale vragen stellen hoort daar wat mij betreft ook bij.”

Rooster van aftreden

“Bij de Stichting Wereldwinkel was er wel een rooster van aftreden, maar niemand hield zich er aan. Dat kwam ook omdat het niet makkelijk is om mensen te vinden voor dergelijke bestuursposities. Iedereen zat er al veel langer, soms zelfs tegen de eigen zin in.”

Werd er dan wel gekeken naar iemand anders?
“Ja, er is bijvoorbeeld een keer een mail gezonden. En het leuke is dat ik er op die manier bij ben gekomen.”

Hoe kenmerk je jezelf?

“Ik ga voor het groepsbelang. Bij voorkeur neem ik de positie van voorzitter. Maar elk lid van een bestuur kan richting geven aan het gesprek of de vergadering. Ik ken mezelf nu wel zo goed dat ik weet dat ik op de plek van voorzitter het best uit de verf kom. .”

Wat heeft iemand nodig om in een bestuur goed te kunnen functioneren?

“Ik vind het opvallend dat er vooral veel mensen met financiële en juridische kennis worden gezocht. Ik mis in vacatureteksten voor bestuurs- en RvT-posities altijd kennis en ervaring van het leven en wat er op je afkomt. En natuurlijk hoort daar ook bij dat je snapt wat er op organisaties afkomt. Zeker als het gaat om organisaties in de zorg of het onderwijs. Financiële en juridische kennis is wel belangrijk, maar je zit er als bestuurder om iets voor de organisatie te bereiken.

Zorg dat er ook mensen zijn die de voeten op de grond kunnen houden in het bestuur.”

Wie zijn jouw rolmodellen?

“Als eerste is dat voor mij Gerdi Verbeet. Ik vond haar als voorzitter van de Tweede Kamer geweldig. Ook voor iemand als Annemarie van Gaal heb ik veel bewondering. Ga er maar aan staan: financieel aan de grond zitten, er alleen voor staan met een kind en dan toch door moeten. Haar directheid vind ik super. Ze trapt heilige huisjes in en daarmee maakt ze niet altijd vrienden. Zelf zou ik dat niet zo doen. Je kunt zaken ook zorgvuldig aankaarten.

Ook Linda de Mol zie ik als rolmodel. Zij is gekomen waar ze is door hard werken.”

Nog even een ander onderwerp; hoe zit het met besturen en de  Governance Code?

“Naar mijn mening is het naleven van een dergelijke code te zwaar voor de meeste kleine vrijwilligersverenigingen. Ik zag in de organisaties waarbij ik betrokken was, dat mensen het wel erg serieus nemen. Maar wat we niet deden was bijvoorbeeld regelmatig reflecteren op ons eigen functioneren. Al werden bij de Wereldwinkel wel jaarlijks gesprekken gevoerd met alle vrijwilligers en werd in die gesprekken ook gevraagd naar het functioneren van het bestuur. Zo kregen we wel een beeld hoe wij het als bestuur deden.”

Zie jij verschil tussen mannelijke en vrouwelijke bestuurders?

“Vrouwen zien meer het grote geheel en de mens. Dat heeft te maken met ons vrouw-zijn; wij vrouwen zijn nu eenmaal wat zorgzamer. En ik ben me er van bewust dat ik het zo wel heel algemeen stel. Er zitten natuurlijk ook nadelen aan; wij vrouwen vinden misschien sneller iets pijnlijk.

En ook wij hebben last van onze ego’s. Daarin verschillen we niet van mannen.”

Wat wil je nog delen met onze lezers?

“Wat ik heel erg belangrijk vind, is het vinden van een gezamenlijk doel. Het is het altijd waard om daarin tijd en energie te investeren. Dit geldt voor organisaties en ook voor besturen. Dan zit je met elkaar om de tafel voor hetzelfde doel en heb je een effectief bestuur.”

Felicitas Crutzen

Felicitas Crutzen
Felicitas Crutzen

Interview Felicitas Crutzen

In onze zoektocht naar rolmodellen voor een grotere diversiteit bij Raden van Toezicht, zijn wij op zoek gegaan in ons eigen netwerk. Een van de mensen die door ons als rolmodel wordt gezien, is Felicitas Crutzen. Felicitas is op het moment dat wij haar interviewen eigenaar, trainer en coach van en bij FCCoaching en Partner bij Doornbosch LoopbaanNaPolitiek.  Zij is lid van de Raad van Toezicht van Woonwijzer Vught sinds 2014 en lid van de Raad van Toezicht bij Weller Wonen sinds 2016. Continue reading “Felicitas Crutzen”

5 Tips voor het functioneringsgesprek met de directeur/bestuurder

Als Raad van Toezicht ben je ook verantwoordelijk voor het functioneren van de directeur/bestuurder. Het voeren van een jaarlijks fuctioneringsgesprek met de directeur hoort dan ook bij goed bestuur.

  1. Een goed begin is het halve werkGesprek
    – Neem het functioneringsgesprek op in de jaarplanning. Op die manier weten alle betrokkenen dat het gesprek gaat plaatsvinden en wanneer.
    – Start ruim op tijd met de voorbereiding.
    – Neem de afgesproken doelen door. Kijk terug naar eerder gemaakte afspraken.
    – Denk na over wat de uiteindelijke boodschap van het gesprek is.
    – Reserveer voldoende tijd voor het gesprek en voor de schriftelijke uitwerking.
  2. Start met het eindoordeel
    Ook een functioneringsgesprek geeft spanning bij de betrokkenen. Als je, kort en bondig, start met het eindoordeel is daarna de grootste spanning weg. En ook als er geconfronteerd moet worden: draai niet om de hete brei heen!
  3. Maak concrete afspraken
    Of de directeur/bestuurder nu goed of minder goed functioneert, zorg er voor dat de afspraken die tijdens het functioneringsgesprek worden gemaakt ook duidelijk en concreet zijn. Ook als RvT wil je volgend jaar weten of het beoogde doel behaald is. Kijk (ook) vooruit: wat heb je nodig om de doelstellingen volgend jaar te bereiken?
  4. Het is een gesprek
    Een functioneringsgesprek is geen radio-uitzending. Zorg voor een gesprek waarbij iedereen zijn/haar zegje kan doen. Gebruik daarbij LSD; Luisteren, Samenvatten en Doorvragen. Er kunnen belemmerende omstandigheden zijn die de RvT niet kent.
  5. Rond goed af
    In de meeste gevallen zullen de RvT en directeur/bestuurder verder samenwerken. Daarom is het van belang om aan het einde van het gesprek te evalueren hoe het gesprek is verlopen. Zijn er van beide kanten aandachts- of verbeterpunten? Neem deze dan mee in de verslaglegging. En zorg voor een goede archivering zodat de afspraken ook behouden blijven.
Wil je ondersteuning hebben bij het voorbereiden of voeren van het functioneringsgesprek met jouw directeur/bestuurder? Neem dan gerust vrijblijvend contact met ons op.

Anke van Kampen

anke2015Interview Anke van Kampen

In onze zoektocht naar rolmodellen in de vorm van vrouwelijke bestuurders, voor een grotere diversiteit bij Raden van Toezicht, zijn wij op zoek gegaan in ons eigen netwerk. Een van de mensen die door ons als rolmodel wordt gezien, is Anke van Kampen.

Anke is op het moment dat wij haar interviewen o.a. bestuurslid van ETV.nl, de Internationale School voor Wijsbegeerte, Stichting ‘Het begint met taal’, lid van de RvT van Stichting Cultuurschakel Den Haag, lid van de RvT van Stichting Dans en Muziekcentrum Den Haag.

Wij vragen Anke wat haar motto is bij haar toezichtfuncties.

Continue reading “Anke van Kampen”